როცა ავიააგენტი ჯავშანს ქმნის, PNR-ში მარშრუტისა და მგზავრის სახელის გარდა ხშირად დამატებითი ინფორმაციის შეტანაც სჭირდება. ზოგჯერ საჭიროა, ავიაკომპანიას რაღაც უბრალოდ შეატყობინო — ისე, რომ პასუხს არ ელოდები. სწორედ ამისთვისაა OSI ელემენტი (Other Service Information): თავისუფალი ტექსტის ინფორმაციული შეტყობინება, რომელსაც ავიაკომპანია ჯავშანში კითხულობს, მაგრამ არც სტატუსით პასუხობს და არც მოქმედებას გთხოვს.
რა არის OSI ელემენტი მარტივად
OSI ნიშნავს „Other Service Information“ — სხვა, დამატებით ინფორმაციას. ეს არის ჩანაწერი, რომელსაც აგენტი ამატებს PNR-ში, რათა ავიაკომპანიას მიაწოდოს დეტალი, რომელიც არსად სხვაგან არ ჯდება. მაგალითად: მგზავრი VIP-ია, ჯგუფის ნაწილია, ან ორ სხვადასხვა ჯავშანს შორის კავშირი უნდა აღინიშნოს. მთავარი აზრი ერთია — OSI არაფერს ითხოვს, მხოლოდ ატყობინებს.
სწორედ ამიტომ OSI-ს არ აქვს სტატუსის კოდი. ის ცალმხრივი შეტყობინებაა: აგენტი წერს, ავიაკომპანია კითხულობს და ამით მთავრდება. PNR-ის ზოგადი აგებულება და მისი სავალდებულო ელემენტები დაწვრილებით გარჩეულია სტატიაში რა არის PNR, სადაც ჩანს, სად ჯდება OSI მთელ ჩანაწერში.
OSI vs SSR — ყველაზე მთავარი განსხვავება
დამწყები აგენტი ხშირად ურევს OSI-ს და SSR-ს. სინამდვილეში ისინი ორ სხვადასხვა ამოცანას წყვეტს:
- SSR (Special Service Request) — მოთხოვნაა. ეტლი, სპეციალური კვება, ცხოველი სალონში — ავიაკომპანია მას სტატუსით პასუხობს (NN — მოთხოვნილია, KK — დადასტურდა, UC — ვერ დადასტურდა).
- OSI — შეტყობინებაა. სტატუსი არ აქვს, პასუხს არ ელოდები, მოქმედება არ იგულისხმება.
პრაქტიკული წესი მარტივია: თუ ავიაკომპანიისგან რაიმე მოქმედება ან დადასტურება გჭირდება — გამოიყენე SSR. თუ უბრალოდ გინდა, კომპანიამ იცოდესრაღაც — OSI. ხშირი შეცდომაა, აგენტმა მოთხოვნა OSI-ში ჩაწეროს; ასეთი ჩანაწერი მარტივად იკარგება, რადგან სისტემა მას სამოქმედო ჩანაწერად ვერ ცნობს. სპეციალური სერვისების ყველა კოდი და მათი მნიშვნელობა ცალკე გვაქვს გარჩეული სტატიაში SSR კოდები.
გინდა ეს ცოდნა პრაქტიკაში გადაიტანო და დაიწყო შემოსავალი?
დარეგისტრირდი კურსზეროგორ იწერება OSI ჯავშანში
OSI ჩანაწერს ორი ნაწილი აქვს: მისამართი (რომელ ავიაკომპანიას ეხება) და თავისუფალი ტექსტი. მისამართში ან კონკრეტული ავიაკომპანიის ორასოიანი კოდი წერია, ან YY, რაც ნიშნავს „მარშრუტში ჩართულ ყველა ავიაკომპანიას“. მაგალითად, ინფორმაცია იმის შესახებ, რომ მგზავრი ჯგუფის ლიდერია, ასე გამოიყურება:
- OSI YY GROUP LEADER — ინფორმაცია ყველა ავიაკომპანიისთვის
- OSI TK VIP PAX HANDLE WITH CARE — მხოლოდ Turkish Airlines-ისთვის
კონკრეტული ბრძანება GDS-ის მიხედვით იცვლება — Amadeus-ში, მაგალითად, ჩანაწერი მოკლე OS ბრძანებით შედის. ბრძანებების ლოგიკას და პირველ ნაბიჯებს Amadeus-ში დაწვრილებით ეცნობი სტატიაში Amadeus ბრძანებები დამწყებთათვის. ტექსტი ყოველთვის მოკლე, გასაგები და ლათინური ასოებით უნდა დაიწეროს — ავიაკომპანიის სისტემა ქართულ ან სპეციალურ სიმბოლოებს ხშირად ვერ კითხულობს.
რაში იყენებს OSI-ს რეალურად აგენტი
ყოველდღიურ მუშაობაში OSI ხშირად სამი ტიპის ინფორმაციისთვის გამოდგება:
- მგზავრის კონტექსტი — მაგალითად, რომ ორი ცალკე PNR ერთი ოჯახია და სასურველია ერთად გატარება ჩექინზე.
- ჯგუფის აღნიშვნა — ვინ არის ჯგუფის კოორდინატორი ან რომელ ტურს ეკუთვნის მგზავრი.
- დამხმარე შენიშვნა — ისეთი დეტალი, რომელიც ავიაკომპანიისთვის სასარგებლოა, მაგრამ სერვისის მოთხოვნა არ არის.
მნიშვნელოვანია გვახსოვდეს, რაც OSI-ში არ უნდა ჩაიწეროს. საპასპორტო და სავიზო მონაცემები არ იგზავნება OSI-ს სახით — ისინი APIS-ის სპეციალურ ველებში (DOCS, DOCA, DOCO) იწერება. ეს განსხვავება დაწვრილებით გვაქვს ახსნილი სტატიაში APIS — ავიამგზავრის წინასწარი მონაცემები. არასწორ ველში ჩაწერილი მონაცემი ავიაკომპანიის სისტემამდე უბრალოდ ვერ აღწევს.
ხშირი შეცდომები OSI-სთან
- მოქმედების OSI-ში ჩაწერა — ეტლის ან კვების მოთხოვნა OSI-ში იკარგება; ის SSR უნდა იყოს.
- ზედმეტად გრძელი ტექსტი — OSI მოკლე უნდა იყოს; გრძელი ჩანაწერი იჭრება ან იფილტრება.
- ქართული ან სპეციალური სიმბოლოები — ტექსტი ლათინურად და დიდი ასოებით იწერება.
- არასწორი მისამართი — YY-ის ნაცვლად კონკრეტული კოდი, როცა ინფორმაცია ყველა კომპანიას ეხება (ან პირიქით).
OSI ერთი შეხედვით უმნიშვნელო დეტალია, მაგრამ სწორედ ასეთი წვრილმანების ცოდნა ასხვავებს დამწყებ და გამოცდილ აგენტს. მსგავს ტიპურ შეცდომებს ცალკე სტატია მიეძღვნა — დამწყები ავიააგენტის ხშირი შეცდომები.
დასკვნა
OSI ელემენტი — ავიააგენტის ერთ-ერთი მარტივი, მაგრამ საჭირო ინსტრუმენტია. ის საშუალებას გაძლევს, ავიაკომპანიას მიაწოდო ინფორმაცია პასუხის მოლოდინის გარეშე, ხოლო SSR-სგან განსხვავება ერთი წესით მარტივად გახსოვს: OSI ატყობინებს, SSR ითხოვს.
ასეთი დეტალები ცოცხალ ჯავშნებზე მუშაობით ისწავლება. ჩვენს 12-ლექციან ტრენინგზე PNR-ს ქმნი და მართავ რეალურ Avia.ge-ს პლატფორმაზე — OSI, SSR და ჯავშნის სხვა ელემენტების ჩათვლით.
ხშირად დასმული კითხვები
რას ნიშნავს OSI ავიაბილეთის ჯავშანში?
OSI ნიშნავს Other Service Information — ინფორმაციულ შეტყობინებას, რომელსაც ავიააგენტი უგზავნის ავიაკომპანიას PNR-ის მეშვეობით. ის ატყობინებს კომპანიას მგზავრთან დაკავშირებულ დეტალს, მაგრამ არ ითხოვს პასუხს ან რაიმე მოქმედებას. სწორედ ამით განსხვავდება ის SSR-ისგან.
რით განსხვავდება OSI და SSR ერთმანეთისგან?
SSR (Special Service Request) კონკრეტული სერვისის მოთხოვნაა — ეტლი, სპეციალური კვება, ცხოველი — და ავიაკომპანია მას სტატუსით პასუხობს (მაგ. HK ან KK). OSI კი ცალმხრივი, ინფორმაციული ჩანაწერია: მას სტატუსი არ აქვს და პასუხს არ ელოდები. თუ რაიმე მოქმედება გჭირდება, OSI-ს ნაცვლად SSR უნდა გამოიყენო.
ვის ხედავს OSI შეტყობინებას?
OSI-ს კითხულობს ის ავიაკომპანია, რომელსაც მიმართავ. თუ ჩანაწერს YY კოდით გააგზავნი, მას მარშრუტში ჩართული ყველა ავიაკომპანია ხედავს; თუ კონკრეტულ ორასოიან კოდს მიუთითებ (მაგ. TK), მხოლოდ ის ერთი კომპანია. მგზავრი OSI-ს ბილეთზე ვერ ხედავს — ის შიდა, სამსახურებრივი ჩანაწერია.
შემიძლია OSI-ში მგზავრის საკონტაქტო ნომერი ჩავწერო?
ისტორიულად აგენტები OSI-ს იყენებდნენ საკონტაქტო დეტალის გადასაცემად, თუმცა დღეს ავიაკომპანიების უმეტესობა მოითხოვს, რომ მგზავრის ტელეფონი და ელფოსტა სპეციალურ SSR-ველებში (CTCM, CTCE) ჩაიწეროს, რადგან სწორედ ისინი მუშავდება ავტომატურად შეფერხების დროს. OSI ამ შემთხვევაში დამხმარე, დამატებითი ჩანაწერია.