ყოველი ჯავშნის გულში დევს PNR — Passenger Name Record. ეს არის ჩანაწერი, რომელშიც თავმოყრილია ერთი მგზავრობის ყველა დეტალი. სწორედ PNR-ის ექვს-სიმბოლოიან კოდს ეძებ, როცა ავიაკომპანიის საიტზე ჯავშანს ამოწმებ.
რა არის PNR მარტივად
წარმოიდგინე ვირტუალური საქაღალდე, სადაც ერთად ინახება: ვინ მიფრინავს, სად, როდის, რომელი ფრენით, რა ტარიფით და როგორ გადაიხადა. ამ საქაღალდეს სისტემა აძლევს უნიკალურ 6-სიმბოლოიან კოდს (მაგ. X4F2KP), რომელსაც locator-ს ან ჯავშნის კოდს ვუწოდებთ.
რას შეიცავს PNR — 5 ძირითადი ელემენტი
ინდუსტრიაში მათ ხშირად PNR-ის სავალდებულო ელემენტებს უწოდებენ:
- მგზავრის სახელი — ზუსტად ისე, როგორც პასპორტშია (განსხვავება ჩასხდომაზე უარის მიზეზი ხდება)
- მარშრუტი (itinerary) — ფრენები, თარიღები, საათები
- საკონტაქტო ინფორმაცია — ტელეფონი, ელფოსტა შეტყობინებებისთვის
- ტარიფი და ბილეთის ნომერი — ფასი, ბუკინგ-კლასი, ბილეთის სტატუსი
- გამცემი — აგენტი ან სისტემა, რომელმაც ჯავშანი შექმნა
გინდა ეს ცოდნა პრაქტიკაში გადაიტანო და დაიწყო შემოსავალი?
დარეგისტრირდი კურსზეროგორ იკითხება ჯავშნის ხაზი
ჯავშანში ფრენა ერთ ხაზად იწერება და თითოეულ ნაწილს თავისი მნიშვნელობა აქვს. მაგალითად ასეთი ჩანაწერი — TK379 Y 15MAY TBSIST HK1 0755 0930 — ასე იშიფრება:
- TK379 — ავიაკომპანიის კოდი და ფრენის ნომერი (Turkish Airlines, რეისი 379)
- Y — ბუკინგ-კლასი, ანუ ტარიფის ჯგუფი, რომელზეც ადგილი დაიჯავშნა
- 15MAY — გამგზავრების თარიღი
- TBSIST — მარშრუტი აეროპორტების IATA კოდებით (თბილისი → სტამბოლი)
- HK1 — სტატუსი: ერთი ადგილი დადასტურებულია
- 0755 0930 — გამგზავრებისა და ჩამოფრენის დრო
ამ ხაზის წაკითხვა ერთ-ერთი პირველი უნარია, რომელსაც აგენტი იძენს. აეროპორტებისა და ავიაკომპანიების კოდები დეტალურად გარჩეულია IATA კოდების სტატიაში.
სტატუსის კოდები, რომლებიც ყოველდღე გხვდება
- HK — დადასტურებული ადგილი; ყველაფერი წესრიგშია
- HL — მოლოდინის სია (waitlist); ადგილი ჯერ არ არის
- UN / UC — ავიაკომპანიამ ვერ დაადასტურა ან რეისი შეიცვალა — საჭიროა მოქმედება
- TK ჩანაწერი განრიგში — ავიაკომპანიამ დრო შეცვალა; მგზავრს უნდა ეცნობოს
სწორედ ამ სვეტში ჩანს პრობლემა ადრე. აგენტი, ვინც ჯავშნებს რეგულარულად ამოწმებს, ცვლილებას მგზავრზე ადრე ხედავს — ეს კი ნდობის ყველაზე იაფი წყაროა.
რატომ უნდა ესმოდეს ეს აგენტს
PNR-ის სწორად წაკითხვა ნიშნავს, რომ აგენტი მყისიერად ხედავს ჯავშნის სტატუსს: გადახდილია თუ არა, შესაძლებელია თუ არა ცვლილება, რა წესები ვრცელდება ბარგზე. არასწორად წაკითხული PNR — გამოტოვებული ცვლილების ვადა ან არასწორ ფრენაზე ჩასმული კლიენტი.
PNR და ბილეთი — ერთი არ არის
ხშირი შეცდომა: ჯავშანი (PNR) ≠ ბილეთი. PNR ნიშნავს, რომ ადგილი დაიჭირე, მაგრამ სანამ ბილეთი არ არის გამოშვებული (ticketed) და გადახდილი, ჯავშანი შეიძლება გაუქმდეს. აგენტმა ყოველთვის უნდა გააკონტროლოს ბილეთის გამოშვების ვადა.
სწორედ ბილეთის სტატუსზეა დამოკიდებული ისიც, რა ოპერაცია შეიძლება ჩატარდეს: void, refund თუ გადაცვლა. სამივეს წესები გარჩეულია დაბრუნებისა და გადაცვლის სტატიაში.
დასკვნა
PNR არის ის ბირთვი, რომელზეც დგას ავიაბილეთების მთელი ბიზნესი. მისი წაკითხვა და მართვა ისწავლება მხოლოდ პრაქტიკით — ცოცხალ ჯავშნებზე მუშაობით.
ჩვენს 12-ლექციან ტრენინგზე PNR-ს ქმნი და მართავ რეალურ Avia.ge-ს პლატფორმაზე. დასაწყისისთვის იხილე ასევე IATA კოდები და GDS სისტემა.
ხშირად დასმული კითხვები
რა არის PNR სრულად?
PNR (Passenger Name Record) — ჯავშნის ვირტუალური ჩანაწერია, რომელშიც თავმოყრილია მგზავრის სახელი, მარშრუტი, ფრენები, საკონტაქტო ინფორმაცია და ბილეთის სტატუსი. სისტემა მას უნიკალურ 6-სიმბოლოიან კოდს ანიჭებს, რომელსაც locator-ი ან ჯავშნის კოდი ეწოდება.
ჯავშანი (PNR) და ბილეთი ერთი და იგივეა?
არა. PNR ნიშნავს, რომ ადგილი ფრენაზე დაიჭირე, მაგრამ სანამ ბილეთი არ არის გამოშვებული (ticketed) და გადახდილი, ჯავშანი შეიძლება გაუქმდეს. აგენტმა ყოველთვის უნდა გააკონტროლოს ბილეთის გამოშვების ვადა, რომ ფასი არ შეიცვალოს.
სად ვიპოვო ჩემი PNR კოდი?
PNR კოდი — 6 ასოს ან ციფრის კომბინაცია — ჩვეულებრივ მითითებულია ბილეთის დადასტურების ელფოსტაში ან ავიაკომპანიის საიტზე ჩემი ჯავშანი სექციაში. სწორედ ეს კოდი გაძლევს უფლებას, შეამოწმო ჯავშნის სტატუსი, შეცვალო ფრენა ან გაიარო ჩექინი.
რატომ მაქვს ორი სხვადასხვა ჯავშნის კოდი ერთ ფრენაზე?
იმიტომ, რომ ერთი კოდი სააგენტოს ან GDS-ის ჯავშანია, მეორე კი — ავიაკომპანიის საკუთარი ჩანაწერისა (airline locator). ორივე ერთსა და იმავე მგზავრობას აღწერს, უბრალოდ სხვადასხვა სისტემაში. ავიაკომპანიის საიტზე ჩექინისთვის ან ჯავშნის სანახავად ჩვეულებრივ სწორედ ავიაკომპანიის კოდი გჭირდება.
შეიძლება თუ არა PNR-ში სახელის შეცვლა?
როგორც წესი — არა. ავიაბილეთი სახელობითია და მგზავრის შეცვლა (სხვა ადამიანზე გადაფორმება) უმეტეს ტარიფზე აკრძალულია. მცირე შეცდომის — ერთი ასოს — გასწორება ზოგჯერ შესაძლებელია ავიაკომპანიის წესებით, ხშირად ჯარიმით. თუ შეცდომა გაყიდვის დღესვე შენიშნე, ყველაზე იაფი გზა void-ია: ჯავშანი უქმდება და ახლიდან ფორმდება.